Hoe zorg je ervoor dat een toets geen taalexamen wordt? Waar let je op bij het opstellen van een toets of een examen? Lees de tips en controleer je toets met de checklist.
Denk na of een schriftelijke toets de beste manier is om de leerstof te testen
Als je voor een schriftelijke test kiest, stel dan een beoordelingsmodel (sleutel) op. Zo beoordeel je alle cursisten fair. In dit model staat per vraag
- het juiste antwoord
- voorbeelden van juiste en foute antwoorden
- wat je precies evalueert: vorm, inhoud, ...
- het aantal punten op deze vraag
Maak een mooie mix
Varieer tussen open, gesloten vragen, makkelijker en moeilijker, ...
Zorg voor een duidelijke lay-out
- Kies Verdana of Arial 10/11p
- Laat genoeg ruimte tussen de alinea’s.
- Schrijf belangrijke woorden in vet.
- Gebruik illustraties van goede kwaliteit.
Waak over de lengte van de toets
Check of de lengte van de toets in verhouding is met de beschikbare tijd.
Stel eenduidige vragen
Niet: Waarom gaat de bloemist op zondag bloemen kopen op de markt?
Wel: Waarom gaat de bloemist bloemen kopen op de markt?
Wel: Waarom gaat de bloemist bloemen kopen op zondag?
Formuleer duidelijk de instructie
Gebruik geen vage woorden.
Niet: Geef enkele kenmerken van ..?
Wel: Geef drie kenmerken van …
Begrens open vragen
Niet: Vergelijk de cultuur van Nederlanders en die van Belgen.
Wel: Vergelijk de cultuur van Nederlanders en Belgen.
Geef drie verschillen.
Geef drie overeenkomsten.
Stel onafhankelijke vragen
Als het antwoord van de eerste vraag nodig is om de tweede op te lossen, dan krijgen je cursisten die de eerste vraag fout beantwoorden, geen kansen meer bij de tweede vraag.
Schrijf de vragen in een lager taalniveau
De cursist moet de vraag zeker kunnen begrijpen.
Doe geen beroep op culturele voorkennis
Zet een voorbeeld bij elke vraag
Een voorbeeld zegt soms meer dan een uitgebreide instructie.
Vermijd samengestelde vragen
Niet: Leg het verschil uit tussen een gide en een hoekprofiel en geef van elke een visuele voorstelling.
Wel: Geef 3 verschillen tussen gide en een hoekprofiel.
Geef een visuele voorstelling van een gide.
Geef een visuele voorstelling van een hoekprofiel.
Gebruik geen afkortingen in de vraag
Niet: O.b.v. welke verschijnselen kan je constateren of een patiënt suikerziekte heeft?
Wel: Op basis van welke verschijnselen kan je constateren of een patiënt suikerziekte heeft?
Gebruik geen onbekende woorden en formuleringen
- Gebruik dezelfde woorden, benamingen als in de cursus en de les.
- Als je in de cursus en in de les steeds spreekt over 'kenmerken', gebruik dit woord dan ook in je vragen.
Let op voor grammaticale verklikkers bij meerkeuzevragen
Niet: Een van de oorzaken van de ramp was de
A ongeschoolde bemanning
B afschuwelijke weer
C toestand van de boot
Wel: Een van de oorzaken van de ramp was
A de ongeschoolde bemanning
B het afschuwelijke weer
C de toestand van de boot
Formuleer je vragen zoveel mogelijk positief
Dit voorkomt verwarring.
Niet: Welke shampoo is niet verzorgend?
Wel: Welke shampoo droogt je haar uit?
